[ 545 ] شياف غرب و ناصور : از محمد بن زكريا جهت غرب و ناصور مجرب حقير است : صبر ، كندر ، انزروت ، گلنار ، سرمه ، شب يمانى و دم‌الاخوين ، بالسويه و زنجار ، ربع يكى با آب بسرشند . [ 546 ] شياف ابى ناصر : جهت تقويت چشم و منع قبول آفات و حمرهء اجفان و جلاى بصر ، مفيد است : گل سرخ ، صمغ آلو و صمغ عربى ، سه ؛ حضض ، دو ؛ اقليمياىِ نقره ، يك ؛ نشاسته ، چهار ؛ توتياى هندىِ مغسول ، يك ؛ انزروت ، چهار و نيم ؛ اقاقيا ، يك و نيم ، با آب بسرشند . شياف قولنجك بورهء ارمنى ، شحم حنظل ، مقل ، سكبينج ، سقمونيا و شكر سرخ شياف سازند . [ 547 ] حزم المعسل : جهت رفع بياض ، به غايت مؤثر است : چند عدد تخم مرغ فاسد و لق شده را خالى كرده ، آب در او ريخته و در آفتاب بگذارند و تكرار اين عمل نمايند تا هر پرده‌اى كه در آن باشد جدا شود و آب را متعفن نكند ، پس خشك كرده و بسايند و چند مرتبه از تافته بيرون كنند و با صدف سوخته و بسد سوخته و سرگين خطاف و سرگين سوسمار و بورهء ارمنى بالسوية مخلوط نموده ، با زهرهء بز و كلنگ سرشته و شياف بسازند و با عسل شهدِ رقيق استعمال نمايند و قبل از استعمال ، چشم را به زنجار طبيخ بابونج و اكليل الملك و سداب و حلبه بدارند و در معالجات بقراطى مذكور است كه پوست تخم مدبَّر [ مذكور را كه حزم صغير نامند ، با سرگين كبوتر و سوسمار و خطاف ، ازالهء بياض چشم كه از آبله به هم رسيده باشد مىنمايد و حزم معسل سابق قوىتر است . [ 548 ] شياف علائى : جهت جلاى بصر و تقويت چشم و منع آفات و سبل و بياض رقيق و دمعه و حكّه ، نافع است : توتياىِ كرمانىِ مغسول ، هليلهء زردِ مقشّر و كتيرا ، از هر يك پنج ؛ نوشادر ، يك دانگ ؛ زردچوبه ، سه ؛ زنجبيل و صمغ عربى ، از هر يك دو ، با گلاب بسرشند . [ 549 ] شيافى : كه شكم ببندد و رفع اسهال كند ؛ اقاقيا ، صمغ عربى ، گلنار ، كزمازج ، بلوط ، برنج بريان كرده ، زرّهء بريان كرده ، مساوى ، كوفته و بيخته و با آب مورد شياف سازند . [ 550 ] شياف جلا : جهت ضعف بصر رطوبى به غايت مجرب است و از اصناف مرارت بهتر و بىغايله است و جهت نزول آب و خيالات بىنظير است : بيست درهم ، توتياى